Κυριακή 12 Απριλίου 2015

"Όταν ο ήλιος..." της Ζωρζ Σαρή

Από την Άρτεμη Παπαζαχαρή-Φελεσάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
Όταν ο ήλιος... (e-book / epub)
Το βιβλίο αναφέρεται στη ζωή της Ζωής κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής στην Αθήνα όπου κυρίως έμενε. Η μητέρα της ήταν από τη Γαλλία και ονομάζονταν Έμμα κι ο πατέρας της ήταν διευθυντής σχολείου και τον έλεγαν Σωκράτη. Η Ζωή είχε και δύο μεγαλύτερες αδερφές, την Ειρήνη που ήταν κοντά στην ηλικία της και την Ελένη που ήταν μεγαλύτερη και από τις δυο.
Η Ζωή ήταν αχώριστα δεμένη με τις φίλες της, την Αθηνά, το Κούλι και την Αννούλα. Γι' αυτό ήταν οι πρώτες που έμαθαν οτι ο Περικλής της είπε πως την αγαπά. Όπως ήταν οι πρώτες που έμαθαν το λυπητερό νέο που έφερε ο Άρης, φίλος του Περικλή που πολεμούσαν μαζί αεροπόροι, ότι ο Περικλής σκοτώθηκε όταν το αεροπλάνο του έπεσε. Ο Άρης λίγο καιρό μετά από αυτό πήγε στην Αίγυπτο. Ο Σωκράτης δυσκολευόταν να θρέψει την οικογένειά του γιατί κατά τη διάρκεια της Κατοχής έβρισκες δύσκολα φαγητό και αν έβρισκες ήταν ακριβό. Έτσι αποφάσισε να στείλει τη Ζωή στο Λαύριο όπου δούλευε η αδερφή της και υπήρχε φαγητό και για τις δυο. Η Ζωή στην αρχή δεν ήθελε να πάει, όμως όταν πήγε, έμεινε με την αδερφή της και γνώρισε τον Δημήτρη που ήταν φίλος της Ελένης. Όχι μόνο άλλαξε γνώμη αλλά συμμετείχε και σε αντιφασιστικές εκδηλώσεις κατά των Γερμανών και των Ιταλών, που οργάνωνε ο Δημήτρης μαζί με άλλους. Ο Δημήτρης δεν άργησε να της πει πως την αγαπάει κι ας την ήξερε λίγες μόνο μέρες. Λίγο καιρό αργότερα γύρισε στην Αθήνα μαζί με τον Δημήτρη, ο οποίος πήγε για να βοηθήσει την αντίσταση και εκεί. Την ίδια στιγμή οι Γερμανοί είχαν πιάσει το Σέβα και το Γιούρα, αδέρφια Λευκορώσοι παιδικοί καλοί φίλοι της Ζωής, που είχαν κηρύξει την απεργία του υφαντουργείου αφού μπήκαν στο σπίτι τους και τους πήγαν βίαια στη φυλακή.
Όταν η Ζωή μίλησε στον πατέρα της για τις διαδηλώσεις του Λαυρίου, εκείνος ταράχτηκε και ήταν κάθετα αρνητικός μαζί της. Γι' αυτό κάθε φορά που πήγαινε να μοιράσει προκηρύξεις, να γράψει αντιφασιστικά συνθήματα ή να πάει σε κάποια συγκέντρωση, έβρισκε διάφορες δικαιολογίες για να καλυφθεί. Την Αννούλα , ένα βράδυ ενώ μοίραζε προκηρύξεις την έπιασαν Ιταλοί φρουροί και την έβαλαν φυλακή. Λίγο καιρό αργότερα, ο Σέβα και ο Γιούρα, έτυχε να βρίσκονται στα ογδόντα τυχαία ονόματα φυλακισμένων που θα κρέμαγαν οι Γερμανοί, λίγο έξω από την Αθήνα. Μάλιστα ο Σέβα είχε στείλει και ένα γράμμα που έγραφε, "Τώρα μπορώ να έχω ίσα δικαιώματα με τους Έλληνες, γιατί πέθανα για την Ελλάδα". Οι Γερμανοί συνέχιζαν να σκοτώνουν και να βασανίζουν ανθρώπους. Τα βράδια έμπαιναν στα σπίτια και σκόρπιζαν τον πανικό. Όχι για πολύ όμως, οι σύμμαχοι έφτασαν και θα διώξουν τους Γερμανούς. Ωστόσο η Έμμα μια μέρα λιποθύμησε και όταν ξύπνησε έλεγε πως έβλεπε διάφορα, που όμως δεν υπήρχαν στην πραγματικότητα, είχε τρελαθεί και χρειάστηκε να τη στείλουν στο φρενοκομείο στο Δαφνί. Τώρα τα νοικοκυρικά τα έκανε η κυρα Μοσχούλα. Λίγο καιρό αργότερα η Ελλάδα απελευθερώθηκε, οι Γερμανοί έφυγαν και γινόταν πανηγύρι. Όλοι διασκέδαζαν, σταμάτησαν οι σκοτωμοί, η πείνα η αρρώστια και όλα τα άσχημα του πολέμου.
Η Ζωή είναι τώρα είκοσι χρονών και νιώθει κυρίαρχος του κόσμου. Η Αννούλα βγήκε από τη φυλακή και ήταν ερωτευμένη με το Μιχάλη που γνώρισε στη φυλακή. Η Ζωή θα παντρευόταν το Δημήτρη, το Κούλι και ο Γιώργος, ο ξάδερφος της Ζωής, ήταν κι εκείνοι μαζί αγαπημένοι από τότε που η Ζωή πήγε στο Λαύριο. Το Κούλι το είπε στις φίλες της και ο Άρης έστειλε τηλεγράφημα στην Ειρήνη πως θα γυρίσει στην Αθήνα και εννοείτε πως η Ειρήνη πέταξε από την χαρά της γιατί τον αγαπούσε πολύ.
Αυτά συζητούσαν οι τέσσερις αχώριστες φίλες -Ζωή, Κούλι, Αθηνά και Αννούλα- στο πανηγύρι. Τώρα πια καταργείται η τρέλα, ο θάνατος, η πείνα, η παγωνιά, η αρρώστια, ο φόβος, η απελπισία, τώρα η ΕΛΛΑΔΑ ΕΙΝΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΗ.

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

Σάββατο 11 Απριλίου 2015

"Το καπλάνι της βιτρίνας" της Άλκης Ζέη

Από τη Μαρία Χατζημανωλάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*

Δυο αδερφές, η Μυρτώ και η Μελλίσσα, ζουν την αλλαγή από τη δημοκρατία στη δικτατορία. Ο ξάδερφός τους που είναι αντίθετος με τη δικτατορία "μπλέκει" και οι αστυνομικοί τον κυνηγάνε. Αυτός δε μπορεί να φύγει από τη χώρα.
Οι ήρωες του βιβλίου είναι η Μυρτώ, η Μελλίσσα, η θεία Δέσποινα, ο παππούς, οι φίλοι των κοριτσιών, ο Αλέξης, οι γονείς του Αλέξη, ο Νίκος, ο διευθυντής του γυμνασίου και ο δικτάτορας. Η αφήγηση εκτυλίσσεται στο Λαμαγάρι.
Μου έκανε εντύπωση όταν ο Αλέξης είπε στη Μένια οτι δεν έρχεται στο σχολείο, γιατί ο διευθυντής του είπε να μη ξαναπάει μ' αυτά τα παπούτσια γιατί ξεφτιλίζει το σχολείο τους. Ο δάσκαλος ήταν πολύ θρασύς και αγενής προς το μαθητή που δεν είχε την οικονομική ευχέρεια να αγοράσει παπούτσια.
Με συγκίνησε και στεναχωρήθηκα για το Νίκο που τον κυνηγούσαν και δε μπορούσε να φύγει από τη χώρα και άρα έπρεπε να κρύβεται.
Περισσότερο ταυτίζομαι με τη Μυρτώ, γιατί δεν άκουγε τους γονείς της, τη θεία της, ήταν πολύ πεισματάρα και ήθελε να γίνει αρχηγός στο σχολείο της.
Αυτό που συμπεραίνω είναι ότι εξαιτίας της δικτατορίας πολλοί υπέφεραν. Οι αστυνόμοι κυνηγούσαν το Νίκο και αυτός ήταν αναγκασμένος να κρύβεται. Συνέλαβαν τον πατέρα του Αλέξη επειδή έγραφε κακά πράγματα για τη δικτατορία.

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

"Έρως, θέρος, πόλεμος" της Ευγενίας Φακίνου

Από την Άρτεμη Παπαζαχαρή- Φελεσάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
Έρως, Θέρος, Πόλεμος
Σύμη 1919-1931. Η Ελένη είναι μια γυναίκα που μαζί με το Σωτήρη έκανε δύο μεγάλες κόρες, τη Μαρία, μία μικρότερη και ένα μικρό γιο. Απ' όλα τα παιδιά η Μαρία ξεχώριζε. Ήταν η πρώτη που πήγε σχολείο και ακολούθησαν τα μικρά της αδέρφια.. Εκείνη την εποχή εμφανίστηκε το ραδιόφωνο και το ηλεκτρικό (το ηλεκτρικό ήταν από τους πρώτους που το είδε στη Σύμη, έκανε κύκλους γύρω από τα φώτα και της φαινόταν μαγικό).
Αλεξάνδρεια 1931-1945. Η Μαρία δώδεκα χρονών πήγε στην Αίγυπτο, στην Αλεξάνδρεια και εκεί γνώρισε την Κα Θέκλα που φρόντισε τη Μαρία μέχρι να έρθει η ώρα να φύγει για το Πορτ Τεουφίκ που έμεινε στη θεία της, η οποία της είχε τάξει σπουδές και καλό γάμο. Τελικά κατέληξε να δουλεύει για το γιο της θείας της, δηλαδή να φροντίζει το παιδί του και  να κάνει δουλειές στο σπίτι. Με αφορμή ένα τσακωμό η Μαρία είπε όσα είχαν συμβεί σε μια Γαλλίδα την Μαντάμ Αλουάρ και έμεινε μαζί της στο Πορτ Σάιντ. Η μαντάμ Αλουάρ της έμαθε γαλλικά κι ο μάγειρας του σπιτιού της έμαθε να μαγειρεύει. Ταυτόχρονα διάβαζε βιβλία ιατρικής και έμαθε να κάνει ενέσεις κι απ' αυτό να βγάζει κάποια χρήματα. Ένα καλοκαίρι επισκέφτηκε την οικογένειά της στη Σύμη. Γύρισε στο Πορτ Σάιντ. Λίγο καιρό αργότερα πληροφορήθηκε ότι ο μικρός της αδερφός είχε πεθάνει. Εκείνη στεναχωρήθηκε, έβαλε μαύρα ρούχα και δεν ήταν ευδιάθετη.  Σ' ένα πάρτυ Χριστουγέννων γνώρισε τον Πήτερ με τον οποίο ήταν έτοιμοι να παντρευτούν. Η μαντάμ Αλουάρ πέθανε όταν έμαθε από το ραδιόφωνο ότι η Γαλλία κατακτήθηκε από τους Γερμανούς αφού δεν ήθελε να τρώει και ούσα ογδόντα χρονών πέθανε από ασιτία. Ύστερα, λίγες μέρες πριν παντρευτεί η Μαρία τον Πήτερ, αυτός σκοτώθηκε σε μια αποστολή από μια βόμβα. Τότε η Μαρία αποφάσισε να φύγει, πήγε στην Αλεξάνδρεια όπου δούλευε σ' ένα νοσοκομείο και ξαναβρήκε την Κα Θέκλα. Μετά από διάφορα γεγονότα που συνέβησαν, η Μαρία γνώρισε τον Κυριάκο, παντρεύτηκαν μετά από καιρό και έκαναν ένα κοριτσάκι. Λίγο καιρό μετά την απελευθέρωση της Ελλάδας, το 1945, πήγαν στην Αθήνα, στο σπίτι που έμεναν οι γονείς του Κυριάκου. Εκεί έκαναν ένα δεύτερο κοριτσάκι αλλά δεν είχαν όσα χρήματα χρειάζονταν και η Μαρία άρχισε πάλι να δουλεύει κάνοντας ενέσεις. Οι κόρες της μεγάλωσαν και ο Κυριάκος πέθανε από έμφραγμα. Η Μαρία ήταν χάλια και δεν μπορούσε να το αντέξει. Οι κόρες της Μαρίας προσπαθούσαν να την κάνουν να ξεχάσει εκείνη όμως δε μπορούσε και έτσι το καλοκαίρι πήγε στη Σύμη στους δικούς της. Γύρισε στην Αθήνα μαυρισμένη από τον ήλιο και ανανεωμένη, όμως μετά από λίγο καιρό άρχισε να πονάει η μέση της. Οι κόρες της πίστευαν πως ήταν λόγω ηλικίας, ογδόντα χρονών, αλλά οι εξετάσεις έδειξαν ότι είχε κάποιο άλλο πρόβλημα και χρειάζονταν να κάνει εγχείρηση. Έκανε την εγχείρηση αλλά πάλι δεν ήταν καλά. Η μεγάλη της κόρη έβλεπε την Μαρία, την μητέρα της που τα μισάνοιχτα μάτια της κινούνταν γρήγορα λες και έβλεπε κάτι, της χάιδευε το χέρι και της μιλούσε σιγανά. Τότε μια νοσοκόμα της είπε τρυφερά "τράβηξε το χέρι σου παιδί μου, δεν την αφήνεις να φύγει". Τα χαρακτηριστικά της Μαρίας ήταν τραβηγμένα, δε μιλούσε, δεν επικοινωνούσε, μόνο ανάσαινε αργά και με κόπο. Τα μάτια όλων ήταν καρφωμένα στα χείλη της, στην ανάσα που ήταν όλο και πιο αργή μέχρι που κάποια στιγμή δε ξαναβγήκε. Σταμάτησε και η ανάσα των άλλων,περίμεναν και μ' έναν τελευταίο αναστεναγμό που ήρθε με καθυστέρηση η Μαρία έφυγε.στην κηδεία ήρθαν όλοι, φίλοι και συγγενείς από τη Σύμη, γείτονες από το σπίτι που έμενε. Όλοι έλεγαν πόσο τους είχε εξυπηρετήσει και τους είχε συμπαρασταθεί.
Έκπληκτη η μεγάλη της κόρη άκουσε μια φίλη της που είχε χρόνια να τη δει, να λέει πως κατά τη διάρκεια της Χούντας είχε κρύψει τον άνδρα της σ' ένα υπόγειο της πολυκατοικίας. "Είχε κοινωνική συνείδηση" είπε η φίλη και μ' αυτήν τη φράση αποκρυπτογραφήθηκε όλη η ζωή της Μαρίας. Ήταν μια τελετή με εκπλήξεις. Όταν έφτασε η στιγμή του ενταφιασμού στέκονταν όλοι γύρω από το φέρετρο. Η κόρη της δεν ήθελε να το ανοίξουν, ήθελε να τη θυμούνται όλοι όπως ήταν στα καλά της, όμορφη και ζωηρή. Τα τρία γεροντάκια, ο Γιάννης, ο Γιώργος και ο Άλκης, τρεις παλιοί φίλοι και "σωματοφύλακες" με το δικό τους τρόπο από την Αλεξάνδρεια, σε άθλια κατάσταση όλοι τους ήταν εκεί. Ο Άλκης ξέφυγε από τους άλλους και απαίτησε να ανοίξουν το φέρετρο. Το άνοιξαν, ο Άλκης έσκυψε, της χάιδεψε τα μαλλιά με μεγάλη τρυφερότητα, την φίλησε και της είπε: "Αντίο Μαριώ μου, αντίο Αλεξάνδρεια". 'Αντίο μαμά" είπε η κόρη της και ήταν η δικής τελευταία φράση που δεν τόλμησε να ξεστομίσει. Η πρώτη της κόρη ήθελε να την σκέφτεται και να την φαντάζεται μικρή κάτω από τον φανοστάτη, όταν ήρθαν τα ηλεκτρικά στη Σύμη, την έβλεπε να γυρίζει γύρω γύρω κυνηγώντας τη σκιά της, όπως η γάτα που προσπαθεί να πιάσει την ουρά της.Ζαλίστηκε και στάθηκε, τα φώτα της προκυμαίας έκαναν τρελούς κύκλους γύρω της. Καταλάβαινε ότι ζούσε κάτι μοναδικό, οτι ήταν μια κουκκίδα σε μια ιστορική στιγμή. Όταν συνήλθε από τη ζαλάδα και τα πράγματα πήραν την κανονική τους μορφή, δεν της άρεσαν, τα προτιμούσε τρελά και κινούμενα όπως ήταν πριν. άρχισε να τρέχει πάλι γύρω από το φανοστάτη κι έπειτα ζαλισμένη και παραπαίουσα στάθηκε κι έβλεπε τα φώτα να δίνουν παράσταση μόνο για εκείνη. "Ένα κοριτσάκι τρελάθηκε" φώναξε κάποιος ....

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

Πέμπτη 9 Απριλίου 2015

"Οι πύλες της φωτιάς" του Στίβεν Πρέσφιλντ

Της Φιλίππα Αγγελάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
Οι πύλες της φωτιάς Ένα επικό μυθιστόρημα για τη μάχη των Θερμοπυλών
Με εντυπωσίασε περισσότερο ο λόγος του Λεωνίδα στη δέσποινα Παράλεια, όπου της είπε ότι επέλεξε τους Τριακοσίους με βάση όχι τη δική τους γενναιότητα, αλλά με τη γενναιότητα των γυναικών τους. Γιατί μετά το θάνατο των Τριακοσίων στις Θερμοπύλες, ο Λεωνίδας ήταν σίγουρος γι' αυτόν, όλη η Ελλάδα θα στρέψει το βλέμμα της στη Σπάρτη, για να δει πως το πήραν οι Σπαρτιάτες. Αν τότε οι γενναίες Σπαρτιάτισσες αντέξουν χωρίς να ρίξουν ένα δάκρυ, θα δώσουν θάρρος σε όλους τους Έλληνες. Αυτό αρχικά φάνηκε άδικο στη Παράλεια, η οποία θα έστελνε το γιο και τον άντρα της στον πόλεμο, όμως μετά βρήκε δύναμη και το δέχτηκε.
Επίσης με εντυπωσίασε, η πραγματικά σκληρή εκπαίδευση που λάμβαναν τα παιδιά στη Σπάρτη. Οι Σπαρτιάτες τα χτυπούσαν, αρκετές φορές θανάσιμα, για να τα κάνουν ανθεκτικά στον πόνο και όχι για να τα τιμωρήσουν. Επίσης τα ενθάρρυναν να κλέβουν. Επιπλέον, αρκετές φορές τα κακομεταχειρίζονταν λεκτικά, όχι για να τα προσβάλλουν, αλλά για να τα κάνουν να συνηθίσουν την προσβολή, να ατσαλώσουν τη θέλησή τους ώστε να ανταποκρίνονται με οργή και φόβο.

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

"Αναφορά στον Γκρέκο" του Νίκου Καζαντζάκη

Της Ειρήνης Πρώιμου
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
ΔΕΜ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΚΟ
Είναι το πρώτο βιβλίο του Καζαντζάκη που διαβάζω. Είναι αρκετά δυκολοδιάβαστο, με αποτέλεσμα να ξαναδιαβάζω κάποιες παραγράφους για να το κατανοήσω. Μου άρεσε όμως ο τρόπος γραφής του και θα ήθελα να διαβάσω κι άλλα βιβλία του Καζαντζάκη.

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

"Κρίμα κι άδικο" της Ζωρζ Σαρή

Του Λευτέρη Παγωνάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
Κρίμα κι άδικο 
Αυτό το βιβλίο με εντυπωσίασε πολύ γιατί είχε περιπέτεια και εμείς λίγο άγχος αν η Κορτέσα θα πάει τελικά στην Ολλανδία όπου βρίσκεται ο γιος της ή θα κάτσει με την κόρη της παρόλο που ήθελε να μείνει στον τόπο της μόνο για το εγγονάκι της, τον Ηλία. Στο τέλος η Κορτέσα στεναχωριέται πολύ με το σκοτωμό του γιου της, του Δημήτρη. Από αυτό το σημείο το βιβλίο γίνεται λίγο στενάχωρο.

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.

"Ε.Π." της Ζωρζ Σαρή

Της Αλεξάνδρας Σμυρλάκη
με την επιμέλεια της φιλολόγου Μαρίας Μαγουλά*
Ε. Π. 
Το "Ε.Π." μου άρεσε πάρα πολύ. Στο βιβλίο αυτό περισσότερο μου άρεσε η φιλία που είχε δημιουργηθεί ανάσα στα κορίτσια. Οι φιλίες αυτές μου φάνηκαν πολύ δυνατές, αφού ακόμα και σε μεγάλους τσακωμούς τα κορίτσια μετανιώνουν και ξαναγίνονται Ε.Π. (Ενωμένες Πάντα).

*Η εκπαιδευτικός Μαρία Μαγουλά στα πλαίσια του μαθήματος των Νέων Ελληνικών και της δραστηριότητας "Φιλαναγνωσία" ενθαρρύνει τους μαθητές της συμπληρώνοντας ένα φύλλο εργασίας να περιγράψουν ένα βιβλίο που διάβασαν.